istiklal

Dünyada eşi olmayan bir devlet kurduk !

Mustafa Kemal, 20 - 24 Ocak 1923 arası kaldığı Bursa'da, çeşitli vesilelerle halka açık toplantılar düzenlemiş, konuşmalar yapmıştı. Bunlardan birinde, Lozan'da Batılı devletlerin kapitülasyonlarda ısrarına değinmiş ve "Adlî kapitülasyonlar, gayet kuvvetli ve ateşli bir zincir halinde boynumuzdadır. Bunu şüphesiz atacağız. Fakat tekrar boynumuza geçiı-meyelim. Bunu boynumuza tekrar geçirmemenin çaresi de yasalarımızı iyileştirmektir. Herkes bu gerçeği açıkça bilirse ve bunun böyle olmasını mutlaka isterse, elbette seçeceği vekiller de başka şekilde hareket edemezler. Çünkü o zaman sizin irade ve arzunuza karşı hareket etmiş olurlar. Hükümetin amacını ve kuaıluş niteliğini baltalamış olurlar. O zaman siz de susmazsınız!" demişti.

Şark Sineması'ndaki konuşmasının ana konusu ise gericilikti...

"Milletimiz, üç buçuk senelik bir zamana sıkıştırılamayacak çok büyük bir inkılabı yapmıştır. Gerçekten asırlardan beri uymaya alıştığımız bir idare şeklinin dışına çıkarak dünyada eşi bulunmayan bir devlet kurduk. Fakat bu yenilenmenin mutlaka ters bir hareketi gerektirdiğini hatırımızdan çıkarmamak gerekir.

"Bu harekete özel deyimiyle 'irtica' derler. Yaptığımız işler ve aldığımız sonuçlara göre bu gibi gerilemeler her zaman beklenilebilir. Kan ile yapılan inkılaplar daha sağlam olur, kansız inkılap sonsuzlaştırılamaz. Fakat biz, bu inkılaba ulaşmak için gereği kadar kan döktük. Bu kanlarımız, yalnız savaş meydanlarında değil, aynı zamanda memleketin içinde de döküldü. Biliyorsunuz ki Hendek'te, Bolu'da, Konya'da, Yozgat'ta ve diğer memleketlerimizde birçok isyanlar meydana geldi. Ve bunların hepsi bastırıldı. Gönül isterdi ki, bu dökülen kanlar yeterli gelsin ve bundan sonra kan dökülmesin. Mutlu inkılabımızın karşısında fikir ve duygu taşıyanları aydınlatmak ve uyarmak aydınlara düşen millî görevlerinin en önemlisi ve en birincisidir.

"Milletimizi şimdiye kadar söylediğim sözlerle ve hareketlerimle aldatmamış olmakla guaırluyum. 'Yapacağım. Yapacağız. Yapabiliriz' dediğim zaman onların gerçekten yapılabileceğine inanmıştım. Şimdi de milleti rahata, ileriye, memleketi medeniyete götürmek için var olan yeteneğimizi göz önüne alarak 'Bunu da yapacağız!' diyorum."

__________________
Ya istiklâl,Ya ölüm !