izlek

Birer “modern insan” olarak soyumuz Afrika’daki ilk atalarımıza kadar gidiyor. İlk Afrikalıların da, geçmiş 100.000 yıllık zaman dilimi içindeki bir dönemde Afrika’yı terkedip dünyanın başka bölgelerine; Avrupa ve Asya’ya göç etmeye başladıklarını biliyoruz. Ancak 100.000 yıl, uzun bir zaman dilimi; dilimi kısaltmak ve göçün başlangıcı için daha kesin bir tarih bulmaya çalışan paleoantropologlar ve genetikçilere bir türlü fikir birliğine varamamışlar.

Mitokondri DNA’sının ele alındığı bazı genetik çalışmalar, modern insanın Afrika’nın Sahra Çölü güneyinde ortaya çıkarak günümüzden 65.000-25.000 yıl öncesi dönemde de Afrika dışına göç ettiğini ima ederken, bazıları bu tarihi 100.000 yıl öncesine çekiyor. Sahra güneyindeki bölgeden durumu açıklığa kavuşturacak eskilikte insan fosillerinin şu ana kadar bulunamayışıysa bu genetik modellerin sınanabileceği paleontolojik kanıtların da yokluğu anlamına geliyor. Ancak herkesin göklerde aradığı fosil, meğer yerde; bir Güney Afrika müze rafında 50 yıldır durup dururmuş.

Bulunduğu bölgeye atfen Hofmeyr kafatası olarak adlandırılan, yaşı ve özellikleri de daha önce yapılan tarihlendirme çalışmalarının başarısızlığı nedeniyle gizli kalmış olan, kimilerince de en fazla 10.000 yaşında olduğu tahmin edilen bu kafatası fosili, New York’taki Stony Brook Üniversitesi’nden Frederick Grine'ın liderliğindeki uluslararası bir ekipçe yeniden incelenerek yaşını ele vermiş durumda: 36.000 yıl. Araştırmacıların tarihlendirmedeki yaklaşımlarıysa kemiğin kendisini değil, kafa boşluğu içindeki çimentomsu karbonatı (ki, bunun da fosil gömüldükten kısa süre sonra buraya depolandığı, ardışık testlerle ortaya çıkarılmış) tarihlendirmek olmuş.

Yapılan daha ileri analizlerse kafatasının, son 10.000 yıllık döneme ait Afrikalı ve Avrupalı fosillerinden çok, yaklaşık 36.000 yıl önce Avrupa ve Asya’da yaşamış modern insan fosillerine benzediğini ortaya koyuyor. Bulgular, bu durumda Hofmeyr kafatasını Avrupa ve Asya’ya doğru yayılmış modern insanla yakından bağlantılı kıldığı gibi, bu insanların da Afrika’nın Sahra güneyindeki bir çekirdek populasyondan türediği, Afrika’dan göçünse günümüze daha yakın bir dönemde gerçekleştiği kuramına kuvvetli bir destek sunmuş oluyor.

ScienceNow Daily News, 11 Ocak 2007 Science, 12 Ocak 2007

__________________
Hayat bir izlektir...