Science

Bazı hayvanlar, bizim göremediğimiz morötesi dalgaboyundaki ışımayı görebiliyor. Bunlar arasında kuşlar, balıklar, sürüngenler ve az sayıda memeli var.

Morötesi ışık, aslında gözler için zararlı. Bu nedenle, çoğu memelinin göz-mercekleri bu ışığı süzerek ağtabaka-ya iletmiyor. Ancak, bazı küçük kemirgenler bu dalgaboyunu algılayabiliyor ve bunu kendi toplulukları içinde iletişimde kullanıyorlar. Özellikle topluluklar halinde yaşayan hayvanlar için, bu tür işaretler önem taşıyor. Örneğin, beslenmeye giderken sık kullandıkları yolları bu şekilde bulabiliyorlar. Koku da benzer amaçlarla kullanılabiliyor. Ancak, kokunun kaynağı her zaman kolayca belirlenemediğinden, görsel izler kadar etkili olmuyor. Bu kemirgenlerin idrarları, morötesi dalgaboyunda belirgin biçimde parlıyor.

Bu durum, aynı zamanda bu küçük kemirgenler için tehlike de yaratıyor. Çünkü, bu kemirgenlerle beslenen bazı yırtıcı kuşlar da bu dalgaboyundaki ışığı görebiliyorlar. Kerkenes, bu kuşlara güzel bir örnek. Tarla farelerinin bıraktığı idrar izlerinden onların yerlerini onları saptayıp avlayabiliyor.

Kuşlar ve bazı böcekler, morötesini görebildikleri için, bunu kendi aralarındaki görsel iletişimde kullanırlar. Kuşların dişi ve erkekleri arasında genelde belirgin renk farkları olur. Ancak, bazı türlerde bunu biz ayırt edemeyiz. Birbirlerinin aynısı gibi görünürler. Bazı kuşlarda, yalnız morötesi dalgaboylarında görülebilen farklar bulunur. Aslında, kuşların birbirlerini bizim onları gördüğümüzden farklı gördüklerini söyleyebiliriz.

Yine bazı bitkiler, kuşları ve böcekleri kendilerine çekmek için morötesi dalgaboyunda parlayan işaretlere sahipler. Bazı orkideler, özellikle arıları kendilerine çekebilmek için bu konuda uzmanlaşmış durumdalar.

Alp Akoğlu - Bilim ve Teknik Ocak 2007
Kaynaklar:
[Linkleri sadece kayıtlı üyelerimiz görebilirler.. ]
[Linkleri sadece kayıtlı üyelerimiz görebilirler.. ]
[Linkleri sadece kayıtlı üyelerimiz görebilirler.. ]
[Linkleri sadece kayıtlı üyelerimiz görebilirler.. ]
[Linkleri sadece kayıtlı üyelerimiz görebilirler.. ]
[Linkleri sadece kayıtlı üyelerimiz görebilirler.. ]
Olliver, F.J., Comporative Morphology of the Tapetum Lucidum, Vete
rinary Opthalmology (2004) 7, 1, 11-12