Zeytin

Atatürk'ü sandığa sokmak belki CHP için son umuttu, ama büyük hataydı.



Gazetede fotoğrafını görmüştüm. Adam kaçak gece*kondu yapmış. Belediyenin yıkım ekibi geliyor. Dozer*ler tam girişecek, adam içerden çıkıyor, elinde bir Atatürk fotoğrafı...

Sanıyor ki, o fotoğraf yıkımı durduracak.

Sanıyor ki, o fotoğraf yaptığı yanlışı saklayacak.

Dozerci fotoğrafı alıp kenara koyuyor, gecekonduyu yerle bir ediyor.

Ne yalan söyleyeyim, Baykal'ın seçim hezimeti bana o adamı hatırlattı.

CHP de seçim ilanlarında Atatürk fotoğrafını ve "Be*nim iki büyük eserim var: Biri Cumhuriyet, diğeri Cumhu*riyet Halk Partisi'dir" sözünü kullanmıştı.

Ama o fotoğraf bile "yıkımı" durdurmaya yetmedi.



* * *



Türkiye'de işini iyi yapmayanın Atatürk'ün arkasına saklanması adettendir.

Oysa bu, büyük hatadır. Çünkü sonuçta yenilgiye Atatürk'ü ortak eder.

İnönü, CHP Genel Başkanlığı koltuğunu Atatürk'ten devraldığı halde bu kozu seçim meydanlarında hiç değer*lendirmemiştir. Yenildiğinde ise Ata'nın arkasına saklan*mamış, basını, seçmeni, örgütü vs. suçlamak yerine durup düşünmeyi ve soğukkanlı değerlendirmeler yapmayı tercih etmiştir.

Paşa'nın 1950 Mayısı'ndaki ağır yenilgiden sonra oğlu Erdal'a yazdığı mektup, adeta bugün Baykal'ın posta kutu*suna konulmuş gibi taze duruyor:

"Sevgili Erdalım... Seçimi fena nispette kaybettik. Niçin kaybettik? İnsaflı insafsız bin bir sebebi var. Fakat en başta geleni değişiklik arzusudur. Bu da milletlerin hem masum, hem tabii bir arzularıdır."

İnönü, o dönemde parti içinden yükselen muhalif sesle*re karşı ise "Çekilmem gerekiyorsa, hazırım" diyebilmiştir.



* * *



Son bir anıyla bitirelim:

1955 yılıydı.

"Milli Şef" üst üste iki seçim yenilgisiyle sarsıl*mış ve Menderes'in korkunç eleştiri bombardıma*nı altında kalmıştı. Partisi*nin mallarına el konulu*yor, paralardan resmi çı*kartılıyor, heykelleri, büst*leri yıkılıyor, adeta adı, ül*kenin belleğinden silinmeye çalışılıyordu.

Etrafı da hepten tenhalaşmıştı.

Yakup Kadri Karaosmanoğlu "Politikada 45

Yıl" kitabında, o günlerde yaptığı bir Pembe Köşk ziyaretini anlatır.

İnönü'den "Çölde yolunu şaşırmış bir adamdan farkı yoktu" diye sözeder.

Bir süre söyleşirler. İnönü susar ve dalgın dal*gın önüne bakmaya koyulur. Sonra "sanki fena bir rüyadan uyanıyormuş gibi silkinip" şu soruyu sorar:

"Söyle Yakup Kadri, Atatürk şu benim çek*tiklerimin yüzde birine tahammül eder miydi?"

Karaosmanoğlu, orada bu soru*yu yanıtlamaz, ancak içinden geçen yanıtı, daha sonra kitabında yayın*lar:

"Atatürk böyle bir duruma düş*mezdi ki..."



Can Dündar