yeditepe

Eğer bir anne kendi kendine “Ne için?” sorusunu sorup cevabını bulduğunda, durumda hiçbir düzelme olmuyorsa, mantıklı kararlı tutumlar rahatsız edici davranışları değiştirmiyorsa; o zaman iki soru daha sorulabilir: “Çocuğum bir şey yapamıyor mu?” veya “Çocuğum bir şey yapmak istemiyor mu?

Pek çok ebeveyn çocuklarının rahatsız edici, göze batan davranışları üzerine onları derhal bir güç savaşımının içine çekerler. Karşılık olarak tehdit, cezalandırma veya dayak gibi fiziksel ya da sevgiden mahrum etme gibi psikolojik baskılarla çocuğun sağlığını zorlayarak sınırlar koymaya veya çocuğu belli sınırlarda tutmaya çalışırlar. Ama; belirli görevleri yerine getirmeyen, genel kurallara ve kaidelere uymayan, tespit edilmiş sınırları dikkate almayan çocuklar mutlaka bir güç çekişmesine girmeyi, öç almayı, ebeveynlerini çaresiz duruma düşürmeyi istiyor demek değildir. Bazı çocuklar belli görevleri yerine getirmeyi başaramazlar ve bu nedenle sınırları aşarlar. Bu çocuklar henüz uygun yeteneğe gelmemişlerdir. Pek çok ana baba çocuklarını küçük yetişkinler olarak görür ve onların o andaki yeteneklerinin sınırlarını dikkate almazlar.

Yani, sınırlar çocuklara ne yapabileceklerini gösterirken, sınırların karşısındaki boşluklar da “ben bunu henüz yapamarrTı işaret eder.

Sınırlar pek çok günlük olayda çocuğu yönlendirmeye yardımcı olur, çocuğun bir dayanma noktası bulmasını sağlar. Anlaşılabilir sınırlar kapasiteyi ve yeteneği tespit ederek çocukları nasıl davranacakları konusunda cesaretlendirir. Sınırlar çocuklara, açık ve belirgin olmayan durumlarda, bir görülebilirlik sağlamada aracı olur. Örneğin; çocuğun odasını toplamasına birkaç dakika yardım etmek gibi.

Yedi yaşındaki Lena’nın annesi Patricia Behrendt, her sabah kızının giyinmesi sırasında çıkan tartışmayı anlatıyor: Lena dakikalarca elbise dolabının önünde durup, elbiselerine bakıyor ve bir türlü karar veremiyor. Annesi “Ne var Lena?” deyince susuyor ve cevap vermiyor. “Giyecek yüzlerce elbisen var.” Lena dolabın önünde durmaya devam ederken, annesi neleri giyebileceğini tek tek parmağıyla işaret ediyor. “Bunu giyebilirsin .. veya bunu .. veya bunu, bak bunu giy.” Sessizlik. “Bir karar ver ama lütfen.” Lena hiçbir şey söylememiş ve sonsuz sıkıntılardan sonra bir şey seçmişti. Mutsuz görünüyordu. “Demode” şeyler nedeniyle oluşan stres uzadı gitti ve anne kız arasındaki ilişkiyi yavaş yavaş etkilemeye başladı. Anne “Artık onu dolabın önünde görmeye dayanamıyorum. Midem bulanıyor” diyordu.

Bir sabah durum kızışmaya başladı. Lena tekrar dolabın önünde umarsız bir durumda dururken, anne içeriye girdi ve Lena’ya bağırmaya başladı. “Bunu giymelisin., ve bunu… ve bunu”, Lena yardım isteyen gözlerle annesine baktı. “Anne bana sadece bunu veya bunu giy de! O zaman karar verebilirim.”